Bảo hiểm xã hội (BHXH) TP.HCM vừa có giải đáp về điều kiện, hồ sơ hưởng lương hưu trước tuổi đối với người mắc bệnh ung thư, đồng thời hướng dẫn thủ tục hưởng BHXH một lần và cách xác định mức hưởng theo quy định của Luật BHXH năm 2024.
Cụ thể, theo nội dung câu hỏi của ông T.T.A, ông sinh năm 1977, đóng BHXH được 28 năm, hệ số lương 4,32. Ông bị bệnh ung thư, muốn xin nghỉ hưu trước tuổi, vậy cần hồ sơ như thế nào? Nếu ông A muốn rút BHXH 1 lần thì cần hồ sơ như thế nào và được khoảng bao nhiêu tiền?
Trả lời vấn đề nêu trên, BHXH TP. HCM cho biết, căn cứ điểm a khoản 1 Điều 64 Luật BHXH số 41/2024/QH15 quy định về đối tượng và điều kiện hưởng lương hưu: Đối tượng quy định tại các điểm a, b, c, g, h, i, k, l, m và n khoản 1 và khoản 2 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên thì được hưởng lương hưu nếu đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định tại khoản 2 Điều 169 của Bộ luật Lao động.
Tại điểm a, điểm b khoản 1 Điều 65 Luật BHXH số 41/2024/QH15 quy định về đối tượng và điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động: Đối tượng quy định tại các điểm a, b, c, g, h, i, k, l, m và n khoản 1 và khoản 2 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 20 năm trở lên thì được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại các điểm a, b và c khoản 1 Điều 64 của Luật này nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:
- Có tuổi thấp hơn tối đa 05 tuổi so với tuổi quy định tại điểm a khoản 1 Điều 64 của Luật này và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% đến dưới 81%;
- Có tuổi thấp hơn tối đa 10 tuổi so với tuổi quy định tại điểm a khoản 1 Điều 64 của Luật này và bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
Ông căn cứ vào khoản 2 Điều 169 Bộ luật Lao động; khoản 1 Điều 64 hoặc khoản 1 Điều 65 Luật BHXH; Phụ lục 1 Nghị định số 135/2020/NĐ-CP ngày 18/11/2020 của Chính phủ để xác định tuổi nghỉ hưu theo ngày tháng năm sinh để xác định điều kiện hưởng lương hưu.
Hồ sơ đề nghị hưởng lương hưu: Sổ BHXH; Bản chính hoặc bản sao văn bản xác định việc chấm dứt hợp đồng lao động hoặc văn bản chấm dứt làm việc; (có thêm biên bản giám định mức suy giảm khả năng lao động của Hội đồng giám định y khoa nếu đủ điều kiện hưởng lương hưu theo suy giảm khả năng lao động).
Căn cứ điểm c khoản 1 Điều 70 Luật BHXH số 41/2024/QH15 quy định hưởng BHXH một lần: Người đang mắc một trong những bệnh ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS. Theo đó, trường hợp ông mắc bệnh ung thư thì sau khi chấm dứt tham gia BHXH mà có đề nghị thì được hưởng BHXH một lần.
Hồ sơ đề nghị hưởng BHXH một lần gồm:
- Sổ BHXH bản chính đã chốt;
- Văn bản đề nghị hưởng BHXH một lần (mẫu số 14-HSB);
- Căn cước công dân/hộ chiếu bản chính để đối chiếu;
- Bản tóm tắt hồ sơ bệnh án hoặc bản chính hoặc bản sao giấy ra viện;
- Văn bản ủy quyền (trong trường hợp ủy quyền cho người khác).
Căn cứ điểm a, điểm b khoản 3 điều 70 Luật BHXH số 41/2024/QH15 quy định hưởng BHXH một lần, mức hưởng BHXH một lần được tính theo số năm đã đóng và căn cứ đóng BHXH nhưng không bao gồm số tiền ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện, cứ mỗi năm được tính như sau:
- Bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH đối với năm đóng trước năm 2014. Trường hợp có thời gian đóng BHXH trước và sau năm 2014 mà thời gian đóng trước năm 2014 có tháng lẻ thì những tháng lẻ đó được chuyển sang giai đoạn đóng BHXH từ năm 2014 trở đi để tính mức hưởng BHXH một lần;
- Bằng 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH đối với năm đóng từ năm 2014 trở đi.
Số tiền cụ thể được ghi nhận trên Quyết định hưởng BHXH một lần do cơ quan BHXH ban hành.
Quỳnh Anh (t/h)
