Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa giải đáp thắc mắc của người dân liên quan đến việc nhận khoán bảo vệ rừng và quyền trồng cây dược liệu dưới tán rừng.
Cụ thể, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định số 168/2016/NĐ-CP ngày 27/12/2016 của Chính phủ quy định về khoán rừng, vườn cây và diện tích mặt nước trong các Ban quản lý rừng đặc dụng, rừng phòng hộ và Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên nông, lâm nghiệp Nhà nước: "1. Khoán rừng, vườn cây, mặt nước là hình thức thỏa thuận thực hiện công việc trong hoạt động quản lý bảo vệ, sử dụng, sản xuất kinh doanh giữa bên khoán và bên nhận khoán trong một thời hạn nhất định".
Theo quy định tại khoản 9 Điều 2 Luật Lâm nghiệp năm 2017: "9. Chủ rừng là tổ chức, hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư được Nhà nước giao rừng, cho thuê rừng; giao đất, cho thuê đất để trồng rừng; tự phục hồi, phát triển rừng; nhận chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế rừng theo quy định của pháp luật".
Như vậy, bên nhận khoán rừng không được coi là chủ rừng, phải thực hiện đúng theo thỏa thuận với bên khoán.
Theo quy định tại Điều 32b Nghị định số 183/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 156/2018/NĐ-CP ngày 16/11/2018 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Lâm nghiệp, thì việc nuôi, trồng phát triển, thu hoạch cây dược liệu trong rừng được áp dụng đối với chủ rừng (được quy định tại khoản 9 Điều 2 Luật Lâm nghiệp năm 2017) hoặc tổ chức, cá nhân thuê môi trường rừng hoặc hợp tác, liên kết với chủ rừng.
Khoản 2 Điều 25 Nghị định số 156/2018/NĐ-CP ngày 16/11/2018 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Lâm nghiệp:"Chủ rừng, bên nhận khoán ổn định là hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư được trồng xen cây nông nghiệp, cây lâm sản ngoài gỗ, chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản dưới tán rừng phòng hộ, nhưng không được làm suy giảm diện tích rừng, chất lượng, ảnh hưởng đến tái sinh rừng và khả năng phòng hộ của rừng".
Như vậy, bên nhận khoán ổn định diện tích rừng phòng hộ được phép trồng xen cây lâm sản ngoài gỗ trong rừng. Đề nghị gia đình liên hệ với với UBND cấp xã/Sở Nông nghiệp và Môi trường để làm rõ loại rừng mà gia đình đang nhận khoán bảo vệ rừng và xác định hình thức nhận khoán với chủ rừng (Khoán công việc, dịch vụ hay Khoán ổn định); đồng thời, xác định loại lâm sản ngoài gỗ là cây dược liệu nằm trong danh mục do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành hoặc các cây dược liệu khác có giá trị y tế và kinh tế cao ở địa phương do Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định theo khoản 2 Điều 32 Nghị định số 183/2025/NĐ-CP.
Nghị định số 168/2016/NĐ-CP chỉ cho bên nhận khoán các quyền trong phạm vi hợp đồng khoán; bên nhận khoán phải thực hiện đúng giao kết, chịu sự kiểm tra, giám sát của bên khoán và chịu trách nhiệm trước pháp luật về vi phạm. Tuy nhiên, Nghị định số 156/2018/NĐ-CP cho phép bên nhận khoán rừng ổn định trồng xen cây lâm sản ngoài gỗ dưới tán rừng và Nghị định số 183/2025/NĐ-CP trao quyền tự tổ chức, hợp tác, liên kết hoặc cho thuê môi trường rừng cho chủ rừng để nuôi, trồng phát triển, thu hoạch dược liệu dưới tán rừng, chứ không trao trực tiếp quyền này cho "bên nhận khoán bảo vệ rừng".
Quỳnh Anh (t/h)
